نوروز: انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه تربیت مدرس، انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه تهران و علوم پزشكی تهران وانجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی در بیانیه مشترکی به مناسبت آغاز سال تحصیلی دانشگاهها، نسبت به وضعیت کنونی جریان دانشجویی و دانشگاهها ابراز نگرانی کردند. متن کامل بیانیه بدینشرح است:
تقارن آغاز سال تحصیلی جدید با ماه میهمانی خداوند، فرصت مغتنمی است برای دانشجویان تا به عنوان بدنه جنبش دانشجویی به خودسازی بژردازند. جنبش دانشجویی نیز باید تا با درك واقعیتر از شرایط، انسجام بیشتر و روشنتر كردن آرمانهای خود قدمی بسوی جلو بردارد. از این رو در گام نخست داشتن یك تحلیل مشترك پیش شرط ایجاد بستر مناسب برای فائق آمدن بر چالشها است.
متأسفانه، كم تحركی و عدم نشاط در فعالیتهای سیاسی دانشجویی همچنان ویژگی جنبش دانشجویی در سال آتی نیز هست. افزایش هزینه فعالیت قانونی جریانات دانشجویی - چه در خلال برخوردهای خارج از چارچوب كمیتههای انضباطی و چه از طریق بحران سازی و برخوردهای قضایی ناصواب - در این پدیده نقش اساسی دارند.
متاسفانه از سوی دیگر دمیدن بر شیپور ناكامی اصلاحات نیز، فضای دانشجویی را به سمت ناامیدی از حركتهای اصلاحطلبانه سوق داده است. اما از تمام این موارد تأثیرگذارتر، تغییر تركیب جنسیتی و ورود قشر جدیدی از دانشجویان جدیدالورود می باشد، كه از یك سو با همنسلان خود شكافهای قابل ملاحظه فرهنگی و اجتماعی دارند و از دیگر سو مطالبتشان بیشتر رنگ و بوی صنفی و اجتماعی داشته و كمتر به وجهه سیاسی آنها نگریسته میشود.
تشكلهای داشجویی به خصوص انجمنهای اسلامی به عنوان پناهگاهی كه امكان متشكل شدن فعالین دانشجویی را فراهم میكنند در برخی دانشگاهها همچنان درگیر مشكلات خود و همچنین محدودیتهای ایجاد شده از سوی دانشگاه هستند و نتوانستهاند بر توان خود بیافزایند. جدا از برخوردهای صورت گرفته با برخی از انجمنهای اسلامی دانشجویان از سوی مدیریت دانشگاهها در چند سال گذشته – كه نقش جدی در تضعیف این مجموعههای دانشجویی را داشتهاست- عواملی نظیر تلاش برای چند پاره كردن و همچنین تكثر مخرب در میان دانشجویان، نقش موثری در این میان داشته است. از دیگر عوامل تأثیرگذار نیز میتوان تلاش جریانهای غیرمذهبی برای ورود به انجمنهای اسلامی دانست كه میرفت تا این تشكل را در تعدادی از دانشگاهها از ماهیت دینی خود تهی كند و اعتبار انجمنهای اسلامی را در جامعه دینی بكاهد.
ایجاد محدودیت در ادامه تحصیل در مقاطع بالاتر برای تعدادی از فعالین دانشجویی در دانشگاهها، به خاطر فعالیتهای سیاسی آنان، فاجعه عظیمیاست كه با كمال تاسف و علی رغم تمام اعتراضات و تذكرات دلسوزانه، امسال نیز همچون سال گذشته ادامه یافت. صرف نظر از نتایج چنین اقدام نسنجیدهای برای نظام و انقلاب اسلامی، نقض یكی از بدیهیترین حقوق شهروندی بهعلت فعالیت سیاسی دانشجویی امری نیست كه به راحتی بتوان از آن گذر كرد.
زیرپا نهادن استقلال دانشگاهها با توقف روند انتخابی كردن رؤسای دانشگاهها كه در دولت پیشین بنا نهاده شده بود، آغاز شد و با اعمال نظرهای فراوان و دخالت در تعیین كادرهای مدیریتی دانشگاهها، بازنشستهكردن تعدادی از استادان برجسته، وارد فاز نگران كنندهای شده است كه به نظر نمیرسد مجریان این فرایند چندان از آثار زیانبار آن ابایی داشته باشند.
عوارض ضعف مدیریت در وزارت علوم در طی دو سال گذشته به مرور در حال خودنمایی است. كسری بودجه قابل توجه دانشگاهها و اعتراضات صنفی از یك سو و نگاه تك بعدی و اعمال سلیقه به نیازهای فرهنگی دانشجویان از سوی دیگر شاهدی بر این مدعاست.
با توجه به شرایطی كه به آن به اختصار اشاره رفت، سال تحصیلی پیش رو سالی سخت و پر چالش برای جنبش دانشجویی خواهد بود. به نظر میرسد راهبرد جدی در این شرایط، می تواند تمركز بیشتر جریانات دانشجویی بر كاركرد آگاهی بخشی آنان در جهت جلوگیری از جریان سیاست زدایی از سطح دانشگاههای كشور باشد.
بیتردید هر گونه پیشرفت علمی نیز باید در كنار افزایش معرفت های سیاسی فرهنگی و اجتماعی در میان دانشجویان باشد و باید بتوان با روشن كردن نقش تحولات سیاسی در توسعه همهجانبه كشور و افزایش شور و نشاط سیاسی در محیط دانشگاهها، توان تأثیرگذاری جنبش دانشجویی را به طور جدی بالا برد تا با افزایش قدرت جریانات دانشجویی، امكان فائق آمدن بر چالشهای پیشرو بیشتر گردد